HPV Aşısı Nedir?

HPV Aşısı Nedir?

HPV Aşısı Nedir?

HPV aşısı, rahim ağzı başta olmak üzere HPV’ye bağlı gelişen kanserleri ve genital siğilleri önlemeye yardımcı olan koruyucu bir aşıdır. En yüksek koruma, aşı cinsel temas başlamadan önce yapıldığında sağlanır.

Aşı; özellikle HPV 16 ve HPV 18 gibi rahim ağzı kanserinin en sık nedenleri olan yüksek riskli virüs tiplerine karşı bağışıklık oluşturur. Günümüzde kullanılan 9’lu HPV aşısı, HPV’ye bağlı kanserlerin büyük bir bölümüne karşı koruma sağlayan en kapsamlı aşıdır.

İstanbul Beykent Üniversitesi Hastanesi Jinekolojik Onkoloji Uzmanı Prof. Dr. Ceyhun Numanoğlu konuyla ilgili bilgiler verdi.

HPV Aşısı Neden Yapılır?

HPV aşısı ile aşağıdaki hastalıkların görülme riski önemli ölçüde azaltılır:

• Rahim ağzı (serviks) kanseri
• Vajina ve vulva kanserleri
• Anal kanser
• Penis kanseri
• Boğaz kanserleri
• Genital siğiller

Aşı, HPV’nin vücuda yerleşmesini ve hücrelerde kansere yol açabilecek değişiklikleri engeller. Bu nedenle yalnızca siğillere karşı değil, kanserden korunmada da etkili bir halk sağlığı önlemidir.

HPV Nasıl Bulaşır?

HPV;

• Cinsel temas
• Genital temas
• Oral seks
• Nadiren ortak kullanılan kişisel eşyalar

yoluyla bulaşabilir. Enfeksiyonların çoğu belirti vermeden seyredebilir. Ancak bazı HPV tipleri yıllar sonra kansere neden olabilir. Bu nedenle “belirtim yok, riskim yok” düşüncesi doğru değildir.

HPV Aşısı Hastalık Yapar mı?

Hayır. HPV aşısı canlı virüs içermez. Virüsün sadece yüzey proteinlerinden üretilmiştir. Bu nedenle:

• Enfeksiyon yapmaz
• Kansere yol açmaz
• Genetik yapıyı etkilemez

HPV Aşısı Kimlere ve Hangi Yaşta Yapılır?

• En ideal yaş: 9–14 (Bu yaşlarda 2 doz uygulanır)
• 15 yaş ve üzeri: Koruyuculuk devam eder, ancak 3 doz uygulanır
• Erkekler: Penis, anal ve boğaz kanserleri ile genital siğillere karşı korunur

Aşının erken yaşta yapılmasının nedeni, virüsle karşılaşmadan önce bağışıklık oluşturulmasıdır.

HPV Aşısı Kısırlık Yapar mı?

Hayır. HPV aşısının doğurganlığı azalttığına dair hiçbir bilimsel kanıt yoktur.

Aksine, HPV’ye bağlı gelişen kanserlerin tedavisinde uygulanan:

• Rahmin alınması
• Kemoterapi
• Radyoterapi

doğurganlık kaybına yol açabilir. Bu nedenle kısırlık riski aşıdan değil, aşısız kalmaktan kaynaklanır.

HPV Aşısı Güvenli midir? Yan Etkileri Nelerdir?

HPV aşısı, Dünya Sağlık Örgütü ve uluslararası sağlık otoriteleri tarafından güvenli kabul edilmektedir. Yan etkiler genellikle hafif ve geçicidir:

• Enjeksiyon yerinde ağrı veya kızarıklık
• Hafif baş ağrısı
• Halsizlik
• Bulantı

HPV Aşısı Erkeklere Yapılır mı?

Evet. HPV, erkeklerde de:

• Penis kanseri
• Anal kanser
• Boğaz kanseri
• Genital siğil

gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir. Erkeklerin aşılanması, toplumda virüsün yayılımını da azaltır.

HPV Aşısı Koruyucu mudur?

Uzun süreli bilimsel çalışmalar, HPV aşısının kanser riskini %90’a kadar azalttığını göstermektedir.
Ancak aşılı bireylerde de düzenli Pap Smear ve HPV DNA taramaları ihmal edilmemelidir.

HPV Aşısı Hakkında Sık Sorulan Sorular

HPV aşısı kaç yaşına kadar yapılabilir?
En ideal yaş 9–14’tür. 26 yaşına kadar önerilir; gerekli durumlarda doktor değerlendirmesiyle 45 yaşına kadar uygulanabilir.

HPV aşısı kaç doz yapılır?
9–14 yaşta 2 doz, 15 yaş ve üzerinde 3 doz uygulanır.

Aşı cinsel ilişkiden önce mi yapılmalı?
Evet. En yüksek koruma, virüsle karşılaşmadan önce sağlanır.

Aşı olan kişi yine HPV kapabilir mi?
Aşı tüm HPV tiplerine karşı %100 koruma sağlamaz; ancak hastalık ve kanser gelişme riskini belirgin şekilde azaltır.