Canlı Destek
* Canlı desteğe bağlanmak için KVKK metnini onaylamanız gerekmektedir.
Çocuklarda Düztabanlık (Pes Planus) Nedir? Ne Zaman Tedavi Gerekir?
Çocuklarda düztabanlık ya da tıbbi adıyla pes planus, ayak iç kemerinin düzleşmesi ve ayak tabanının tamamının yere temas etmesiyle ortaya çıkan yaygın bir ortopedik durumdur. Çoğu zaman fizyolojik gelişimin bir parçası olarak görülse de bazı durumlarda ayak ağrısı, yürüme bozukluğu ve yaşam kalitesinde düşüşe neden olabilir. Bu nedenle ailelerin konu hakkında doğru bilgilendirilmesi ve gerekli durumlarda uzman değerlendirmesi yapılması büyük önem taşır. Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Halil Özcan ÇELİK konuya dair önemli bilgilerde bulundu.
Çocuklarda Düztabanlık Neden Olur?
Düztabanlık genetik yatkınlığa bağlı olarak ortaya çıkabileceği gibi, bazı çevresel ve sistemik faktörler de bu durumu tetikleyebilir:
Ayak ağrısı ve şişlik gibi şikâyetlere yol açabilen düztabanlık, özellikle ebeveynlerde endişeye neden olmaktadır. Ancak her düztabanlık durumu bir hastalık değildir.
Bebekler Doğuştan Düztabandır
Bebekler doğuştan düztaban görünümüne sahiptir. Bunun nedeni, ayak tabanında bulunan yağ dokusunun fazla olmasıdır. Yürümeye başladıktan sonra ayak yapısı şekillenmeye başlar ve ayak kemeri gelişimi genellikle 3-6 yaşına kadar devam eder.
Bu nedenle erken yaşlarda görülen düztabanlık çoğu çocuk için fizyolojik ve geçici bir durumdur. Aileler genellikle çocuk yürümeye başladıktan sonra “içe basma” şikâyetiyle ortopedi ve travmatoloji polikliniklerine başvurmaktadır. Bu noktada ayak anatomisinin ve normal gelişim sürecinin iyi bilinmesi, gereksiz tedavilerin önüne geçilmesini sağlar.
Ayak Kemeri Gelişmezse Ne Olur?
Ayak kemerleri, dik yürüme mekaniği için son derece önemlidir ve insanlara özgü bir anatomik yapıdır. Kemik, eklem ve bağ dokularının uyumlu gelişimi sonucunda oluşur.
Eğer ayak kemeri:
bu durum ağrıya, yürüme bozukluğuna ve fonksiyonel kısıtlılığa neden olabilir. Ayrıca ayağı bir arada tutan bağ ve tendonlarda oluşan aşınma ya da yaralanmalar, daha büyük çocuklarda da düztabanlığa yol açabilir.
Düztabanlığın İki Temel Türü Vardır
1. Esnek Düztabanlık
Çocuklarda en sık görülen düztabanlık tipidir ve genellikle fizyolojiktir.
Çoğu çocukta belirti vermez. Ancak bazı durumlarda ayak ve ayak bileği çevresinde ağrı görülebilir. 10 yaşına kadar ayak gelişimi devam ettiği için, şikâyeti olmayan çocuklarda ileri tetkik veya tabanlık kullanımı genellikle gerekli değildir.
Şikâyeti olan çocuklarda:
önerilebilir. Çok nadir durumlarda cerrahi tedavi gerekebilir.
2. Sert Düztabanlık
Sert düztabanlıkta, çocuk ayakta ya da oturur pozisyondayken ayak kemeri hiç oluşmaz. Genellikle semptomatiktir ve altta yatan yapısal bir neden bulunur.
Doğuştan nedenler:
Sonradan kazanılmış nedenler:
Bu tip düztabanlıkta mutlaka ortopedik değerlendirme ve nedene yönelik tedavi gereklidir.
Düztabanlığın Sorun Olduğunu Gösteren Belirtiler
Aşağıdaki bulgular düztabanlığın klinik olarak anlamlı olabileceğini düşündürür:
Düztabanlık Riskini Artıran Faktörler
Zamanla bazı durumlar düztabanlık riskini artırabilir:
Çocuklarda Düztabanlıkta Erken Teşhis Neden Önemlidir?
Her düztabanlık tedavi gerektirmez. Yapılan çalışmalar, şikâyeti olmayan esnek düztabanlıkta kullanılan tabanlık ve özel ayakkabıların, ayak gelişimini olumsuz etkileyebileceğini göstermektedir. Bu nedenle düztabanlığın:
Ancak semptomatik esnek düztabanlık veya sert düztabanlık durumlarında erken teşhis; ağrıyı azaltan, deformiteyi düzelten ve yaşam kalitesini artıran tedaviler açısından büyük önem taşır.
